GUS opublikował nowe tablice trwania życia za rok 2025 – skutki dla rezerw pracowniczych

2026-11-10

GUS opublikował tablice trwania życia za 2025 r. Wyjaśniamy, od kiedy aktuariusze uwzględniają je w wycenach rezerw pracowniczych i które rezerwy reagują na nowe dane najmocniej.

Czego dowiadujemy się z opracowania GUS?

Według najnowszych danych, w 2025 r. oczekiwane trwanie życia noworodka płci męskiej w Polsce wyniosło 75,37 roku, natomiast żeńskiej 82,48 roku. W porównaniu z 2024 r., wzrosło ono o 0,4 roku dla mężczyzn oraz o 0,2 roku dla kobiet. Jest to już zatem kolejny rok przyrostów średniego wieku, do którego dożywa się w Polsce, po latach „covidowych”, które charakteryzowały się inną tendencją.

 

Przeciętne trwanie życia noworodka w Polsce (w latach)

Rok	Mężczyźni	Kobiety	Różnica (K – M)
2000	69,7	78,0	8,3
2005	70,8	79,4	8,6
2010	72,1	80,6	8,5
2015	73,6	81,6	8,0
2018	73,8	81,7	7,9
2019	74,1	81,8	7,7
2020	72,6	80,7	8,1
2021	71,8	79,7	7,9
2022	73,4	81,1	7,7
2023	74,7	82,0	7,3
2024	74,9	82,3	7,4
2025	75,4	82,5	7,1

Aktualizacja modelu wyceny rezerw przez aktuariusza

Każdorazowa wycena rezerw na świadczenia pracownicze wymaga weryfikacji przyjętych poprzednio założeń – z obszaru finansowego (stopa dyskonta) oraz demograficznego (model rotacji pracowniczej, model inwalidztwa oraz model śmiertelności). Wyceny rezerw pracowniczych przeprowadzane jesienią 2026 oraz później (przez cały kolejny roczny okres) będą opierały się na modelu śmiertelności skalibrowanym na tablicach trwania życia w roku 2025. Wymóg ten stawia Krajowy Standard Aktuarialny nr 1 w pkt 3.2.5.4.3.:

„rekomendowane jest wykorzystanie aktualnych na datę wyceny tablic trwania życia publikowanych przez GUS”.

Czy wszystkie rezerwy pracownicze są tak samo wrażliwe na zmiany śmiertelności?

Odpowiedź brzmi: nie. Największą wrażliwość wykazują rezerwy na odprawy pośmiertne i rezerwy na odpis na ZFŚS, a najmniejszą mają rezerwy na odprawy rentowe oraz rezerwy na nagrody jubileuszowe. Aktuariusz każdorazowo ocenia wpływ zmian tablic indywidualnie. Ze względu na specyfikę danej grupy pracowniczej, np. wyższy wiek lub specyfikę świadczenia pracowniczego, może się zdarzyć, że rezerwy, po których intuicyjnie nie spodziewamy się istotnych zmian, jednak im ulegną. Stąd mocna rekomendacja aktualizacji kwoty utworzonych rezerw każdego roku.

Przygotowujesz wycenę rezerw na koniec 2026 roku? Napisz do nas, a aktuariusz Prospecto uwzględni w niej nowe tablice trwania życia GUS.

Najczęściej zadawane pytania

Ile wynosi przeciętne trwanie życia w Polsce według GUS za 2025 rok?

Oczekiwane trwanie życia noworodka w 2025 r. wyniosło 75,37 roku dla mężczyzn i 82,48 roku dla kobiet. W porównaniu z 2024 r. wzrosło o 0,4 roku u mężczyzn i o 0,2 roku u kobiet.

Od kiedy wyceny rezerw pracowniczych uwzględniają tablice trwania życia za 2025 rok?

Wyceny przeprowadzane jesienią 2026 r. i później, przez cały kolejny roczny okres, opierają się na tablicach trwania życia za 2025 r. Wynika to z pkt 3.2.5.4.3 Krajowego Standardu Aktuarialnego nr 1, który rekomenduje stosowanie tablic GUS aktualnych na datę wyceny.

Które rezerwy pracownicze są najbardziej wrażliwe na zmianę tablic trwania życia?

Najbardziej wrażliwe są rezerwy na odprawy pośmiertne i rezerwy na odpis na ZFŚS, najmniej rezerwy na odprawy rentowe i nagrody jubileuszowe. W konkretnej firmie wynik zależy m.in. od struktury wieku pracowników i zasad wypłaty świadczeń, dlatego aktuariusz ocenia wpływ zmiany tablic indywidualnie.

Czy to ta sama tablica, której ZUS używa do obliczania emerytur?

Nie. Do obliczania emerytur ZUS stosuje tablicę średniego dalszego trwania życia kobiet i mężczyzn, ogłaszaną co roku komunikatem Prezesa GUS na podstawie ustawy o emeryturach i rentach z FUS. W wycenie rezerw pracowniczych aktuariusz korzysta z tablic trwania życia, które opisują prawdopodobieństwo zgonu według płci i wieku.

Czy wycenę rezerw pracowniczych trzeba aktualizować co roku?

Tak, rekomendujemy aktualizację kwoty rezerw każdego roku. Przy każdej wycenie trzeba zweryfikować założenia finansowe (stopę dyskonta) i demograficzne (rotację, inwalidztwo, śmiertelność), a nowe tablice trwania życia mogą zmienić także rezerwy, po których nie spodziewamy się istotnych zmian.

Czytaj także:

Mamy aktualne polskie tablice trwania życia 2023 – czy emerytury i odprawy emerytalne będą z tego powodu niższe?

Wycena rezerw aktuarialnych - Inflacja CPI jako kluczowy wskaźnik makroekonomiczny (wrzesień 2026)

Rentowności obligacji skarbowych - wskaźniki w wycenie rezerw pracowniczych (stan na 30 września 2026)